De verstikkende invloed van de bezuiniging

27

Niemand kan ontkennen dat we in een diepe crisis zitten en dat er iets moet gebeuren. Duidelijk is ook dat het om een financiële crisis gaat die zich heeft uitgebreid tot andere gebieden. De oplossing om te bezuinigen gaat niet verder dan het financiële niveau en zal weinig ruimte bieden voor blijvende verbetering. Het beperkt zich tot het gesloten geldsysteem, waardoor de chaos eerder wordt versterkt dan opgelost.

Een ziek geldsysteem kan zichzelf niet genezen. Alleen mensen kunnen dat. Daarom is de enige uitweg om van het gesloten geldsysteem een open systeem te maken van menselijke creativiteit, verantwoordelijkheid en zingeving. Jammer genoeg is daar in een bureaucratisch systeem geen ruimte voor, integendeel. Getracht wordt de bezuiniging effectiever te maken door (nog) meer bureaucratische regelgeving en versterking van de inspectie. Of deze radicale weg op financieel gebied doeltreffend is moet nog blijken. Maar zeker is dat het dodelijk werkt op de creativiteit en spirituele bewogenheid van mensen om uit de crisis te komen. Tekenend hiervoor is een bericht in Het Parool over het onbetaalbaar worden van goede kinderopvang. De inspectie veroorzaakt dat met haar regels. Een betere aanpak is wel mogelijk en dat wordt ook erkend, maar het beleid van de inspectie verhindert dat. Verbetering is dus boeten!

Hoe sterker de regelzucht, des te minder ruimte voor creatieve oplossingen. De kosten zijn vaak lager als men een beroep doet op de eigen verantwoordelijkheid. Forse bezuinigingen vereisen scherpere controles, die weer hogere kosten met zich meebrengen. Het grootste gevaar van de bezuinigingen is de inspectie zelf, omdat die de eigen verantwoordelijkheid van mensen om te bezuinigen in de kiem smoort.

Ook grootschaligheid is vaak dodelijk voor de creatieve inspiratie van vernieuwing omdat die leidt tot meer controle en intensievere inspectie. Het blijkt steeds meer dat grootschaligheid in de dienstverlening negatief uitwerkt op het menselijke karakter. De organisatie kan grootschalig zijn, maar kleine werkeenheden blijken beter te functioneren voor het opbouwen van een sterk relatienetwerk en een goede samenwerking. In de jeugdzorg en het onderwijs, evenals op andere gebieden van de zorg, is het van groot belang dat de mensen elkaar beter leren kennen om goed te kunnen samenwerken. Een kleinschalige aanpak met professionele begeleiding werkt vaak effectiever dan een grootschalig bureaucratisch systeem. Het gaat vooral om de bezieling van het vaak zware werk en veel minder om het controlerend management.

Paul de Blot SJHartelijke groet,

Paul de Blot
Hoogleraar Business Spiritualiteit
Nyenrode Business Universiteit

27 REACTIES

  1. Dag Paul, zoals altijd, de spijker op zijn kop.
    Maar/en er is ook ander nieuws. Misschien ondanks of dankzij deze eenzijdige maatregelen.
    Kijk maar op http://www.partoer.nl/geluid-van-fryslan/agenda/seminar-burgerkracht-en-zelfsturing. Donderdag begint voor ons de lente met een prachtig symposium vol met mensen die vanuit hun eigen kracht een bijdrage aan een beter leven neerzetten. Dat geeft zicht op een andere toekomst met andere mogelijkheden; die van Overvloed!
    Een heel fijn weekend gewenst!
    Ineke

  2. Beste Paul,
    Dank voor uw inspirerende column. Er zijn in Nederland steeds meer groepen mensen in de (relatieve) armoedeval terecht gekomen. Denk aan alleenstaande moeders in de bijstand met opgroeiende kinderen. Zij zijn vaak al heel creatief en nemen veel verantwoordelijkheid. Mijn inzicht is dat het bureaucratische systeem van sociale en medische voorzieningen met alle controle hen erg belemmert .

    Zonder inkomen kunnen zij echter helemaal niet functioneren. Hun toegang tot de arbeidsmarkt wordt steeds moeilijker. Hun kinderen lopen achterstand op omdat zij door geldgebrek de aansluiting op de informatie maatschappij missen.

    Ik denk dat het verstandig is deze groepen van een voldoende plichtloos en vrij te besteden basisinkomen te voorzien. In essentie bestaat dat al in de vorm van sterk gecontroleerde uitkeringen. De bureaucratie kan dan opgeruimd worden.

    Ik denk dat meer dan de helft van de mensen dan tot creatieve oplossingen komt om door zelf gekozen arbeid meer inkomen te verwerven waar dan belasting over kan worden geheven. Op zeer lange termijn (40 tot 60 jaar) kan dat zelfs leiden tot een op kapitaaldekking gebaseerd basisinkomen.

    Ik ben benieuwd hoe u hierover denkt.
    Vriendelijke groet,
    Adriaan Meij

  3. Elke keer fijn om je blog te lezen. Vandaag komt het gevoel naar boven dat we elkaar moeten vinden in de alternatieven. Ik heb behoefte aan inspirerende mensen die nieuwe wegen zoeken en dat willen delen. Onze sterke kanten naar boven halen, tegenwicht bieden, onze mening geven, elkaar versterken en verlichten.

  4. @Ronald: ik ben nog niet zo lang bezig met deze materie, maar jouw verhaal spreekt mij zeer aan, ik wil graag inspiratie opdoen. Kun je mij misschien meedelen waar ik op internet voorbeelden vind van lichtende voorbeelden en initiatieven?

  5. Mooie blog en er zit veel waarheid in.
    Dit land wordt in mijn ogen momenteel kapot geprivatiseerd. Precies datgene waar het financiële systeem ziek van is geworden (de hang naar meer geld) gaat in nog veel meer sectoren plaatsvinden door de niet te stuiten privatisering.

    Regelgeving beperkt creativiteit dat ben ik helemaal met Paul eens. Creativiteit is nodig om nieuwe wegen te vinden. Duurzaamheid mag voorop staan wat mij betreft.
    En de overheid moet zelf zorg, onderwijs, water (!), veiligheid en infrastructuur blijven regelen. Als deze voorzieningen in handen komen van op winstbeluste bedrijven maak ik me pas echt zorgen over ons mooie land.

    Warme groet,
    Tini

    • @tiny wellicht onterecht, maar toch een correctie. In Nederland is geen sprake van privatisering, maar van collectivisering en monopolievorming.

      Onze zorg werd niet geprivatiseerd, in die zin dat het aan ondernemers in een vrije markt met ondernemersrisico werd overgedragen. In tegendeel. Het werd overgedragen aan ge-privilegieerde monopolisten die vanwege de regulering allemaal dezelfde prijzen voor dezelfde voorgeschreven behandelingen en zorg in rekening konden brengen. Inkomsten/omzet is via de verplichte ziektekostenverzekering door de overheid gegarandeerd. Stel je voor dat de overheid ons verplicht een onderhoudsverzekering voor de auto af te sluiten en je voor het betreffende onderhoud alleen bij bepaalde garages terecht kan. Die dan vastomschreven handelingen tegen vaste prijzen verricht en betaald wordt door de verzekering?
      Oeps dat wordt de APK-plus!

      Er is geen vrije markt, en dus geen creativiteit en geen onderscheid en geen concurrentie. En dus steeds duurder en dus verlies van welvaart op termijn. Dat is waar Paul in mijn ogen op doelt.

      Wij zijn echter gaan geloven dat zaken alleen bij de overheid in goede handen zijn. En daarom breiden die overheidstaken al maar uit.
      En wij? Wij roepen haar daartoe op. Totdat de wal het schip keert.

      Het kan anders. Zoek maar eens op internet. Er zijn al tig alternatieven voor b.v. ander onderwijs dat juist niet in handen is van de overheid. En ook al voor andere geldsystemen. Andere verzekeringen zoals broodfondsen voor ZZP’ers.

      Het grote risico is dat de overheid het gaat verbieden en/of weer gaat reguleren of overnemen. Eén oplossing weer voor iedereen geldend gaat verklaren. Daarmee de eigen verantwoordelijkheid weer in de kiem smorend.

      • Beste Harrie,

        Wat is het doel van de privilegieerde monopolisten oftewel de verzekeraars? Zoveel mogelijk geld verdienen. Dat gecombineerd met de macht die ze over de zorg hebben vind ik geen vrolijk idee.

        Ik hoor niet bij de ‘wij’ die geloven dat alleen zaken bij de overheid in goede handen zijn. Integendeel. Maar een aantal basisvoorzieningen moet je niet door de commerciële wereld laten regelen. Dat is wat er steeds meer gebeurt, ook mbt infrastructuur.
        En kijk naar de financiële wereld: ze worden overeind gehouden door het geld van de burgers, tevens hun klanten. Dat zou ze nederig mogen maken zowel richting klant als richting burger. Daar zie ik nog veel te weinig van. Ze zijn er voor ons ipv wij voor hen. Dat is waarom ze moesten worden gered.

        • Ik ben het geheel met u eens dat een aantal basisvoorzieningen niet door de commerciële wereld moet laten regelen. En dan heb ik het met name over de zorg en bijvoorbeeld het openbaar vervoer. Mensen hebben nl. geen alternatieven, en zijn dus verplicht om te accepteren wat er geboden wordt op het moment dat zij het nodig hebben.
          Brood kun je nog bij een andere winkel kopen. Medische verzorging niet, een treinreis ook niet. Het bedrijf dat de dienst aanbiedt, wil nog steeds winst maken, steeds meer winst maken. En ik vind dat je geen winst mag maken op de (basis)behoefte van een ander.

  6. De verstikkende invloed van de bezuiniging wordt ons vanuit politieke regelgeving min of meer opgelegd. De ironie is dat wij deze politici zelf hebben gekozen. Lastig is dat men door steeds meer regels met handen en voeten (verstikkend) gebonden is.

    Beste Paul,

    Jij legt jouw visionaire vinger wél steeds op de juiste pijnlijke plek! Dat waarborgt inzicht en – waar enigzins mogelijk – het vermogen om met de wijsheid van ons hart ons verstand af en toe ‘wat meer toekomst- en mensgericht’ aan te gaan scherpen.

  7. Beste Paul,

    De oorzaken van de crisis worden hier wel heel erg eenvoudig ‘geanalyseerd’. De gebruikte terminologie ‘open en gesloten systemen’ is mij niet duidelijk en behoeft toelichting van de schrijver. Bovendien worden er zaken beweerd over creativiteit cq het gebrek hieraan, controledrang en grootschaligheid, die onvoldoende gestaafd worden door feiten. Ik begrijp ook wel, dat uw blog beperkingen heeft, maar ik zou het toch prettig vinden als u meer onderbouwing van stellingen vermeldt dmv hyperlinks naar relevante onderzoeken en/of artikelen. Ook zou ik meer balans tussen positief en negatief waarderen. Het is maar een suggestie.

    Dat bezuinigen alleen geen oplossing bieden,is inmiddels algemeen bekend. Desalniettemin zie je op diverse niveaus, dat tal van mensen met nieuwe initiatieven komen om hun levensstijl of werkwijze aan te passen aan de nieuwe economische realiteit. Kijk bijvoorbeeld naar initiatieven als de repaircafes (uitstekend initiatief, dat de duurzaamheid ten goede komt) of seats2meet (delen van kennis, netwerken voor kleine ondernemers). Genoeg creativiteit en initiatief zou ik willen zeggen en daar houdt het zeker niet bij op.

    Ik denk dat de huidige economische situatie mensen juist stimuleert om creatief te zijn en na te denken over hoe zaken anders kunnen, zonder wezenlijk op de kwaliteit te hoeven in te leveren.; Het is maar net hoe we welvaart en welzijn definieren, interpreteren en en ermee omgaan.

    Met vriendelijke groet,

    Marcel Wiedenbrugge

  8. De verstikkende invloed van de bezuiniging.
    Ik herken de strekking van het artikel volledig, vanuit het beleidsveld van de jeugdzorg. We proberen, tegen de stroom in, door onderbouwing en inzet van het zelforganiserend vermogen van gezinshuisouders, de werkelijkheid van uithuisgeplaatste kinderen en jongeren te verbeteren. En, het is precies zoals Paul het uiteenzet, een gesloten geldsysteem barricadeert betere oplossingen.
    Als voorbeeld: in de provincie Overijsel wordt ge experimenteerd met trajectfinanciering. Een zorgaanbieder moet in een aangewezen regio alle vormen van jeugdzorg bieden. Daarvoor ontavngt zij een eenmalig uniform bedrag voor elk traject, ongeacht inhoud en tijdsduur. Het systeem impliceert dat jeugdzorgaanbieders verdienen op korte en goedkope trajecten en moeten bijleggen op de zorg voor de ‘zware’ gevallen; kinderen en jongeren die vaak vanwege ellende in de thuissituatie (mishandeling, verwaalozing, multiproblem) aangewezen op langdurige herstellend opvoeding elders. Gevolg: jeugdzorgaanbieders zetten alle middelen in om gewenst langdurig verblijf te nivelleren tot kortdurende interventies en doorplaatsing naar telkens goedkopere vormen van jeugdzorg. Het zelforganiserend vermogen van (in dit geval) gezinshuisouders wordt terzijde geschoven.
    Jeugdzorg die vraagt om intensieve relationele invulling wordt door bezuinigingen ingeruild voor een industriële procesinvulling. De meest kwetsbaren worden kind van de rekening.
    De chaos wordt eerder versterkt dan opgelost!

    • Deze manier van werken is ook bij de ziektekosten ingevoerd. Behandeltrajecten vergoeden i.p.v. behandeling. Resultaat: een injectie (kosten € 30,00) voor een slijmbeursontsteking die € 596,00 moet kosten, waarvan de verzekerde € 98,00 zelf moet betalen. Dit is toch geen bezuinigen? De kortetermijnoplossing wint het van een intensief (beter) traject, alleen omdat de vergoeding meer “winst” oplevert.

  9. ,Beste heer de Blot

    Een artikel als dit is zo helder en zo krachtig door de diepzinnige eenvoud in de Kern. Ik ben er reuze blij mee en schiet het met genoegen mijn netwerk weer in, want als ik om mij heen kijk zie ik duidelijk dat we in een tijd leven dat langzaam maar zeker steeds meer ogen zich openen, dat steeds meer mensen ontvankelijk zijn voor dergelijke boodschappen.
    Wakker-makers; eyeopeners, waar dit artikel er een van is, die ons in de Kern raken en ons aanspreken op onze individuele verantwoordelijkheid, om er een echte SAMEN-LEVING van te maken, zijn m.i. meer dan ooit hard nodig om iedereen bewust te maken er zijn/haar verantwoordelijkheid in te nemen, naar elkaar te luisteren en IEDEREEN gelijke ruimte te geven om bij te dragen aan het geheel.
    In de essentie is het niet ingewikkeld, maar ‘we’ maken het telkens weer ingewikkeld omdat ‘we’ een zekere angst koesteren om (o.a.) macht te verliezen.

    Bovenstaand artikel houdt ons bij de ‘eenvoudige’ les die ook nog eens over de Gemeenschappelijke Kracht van Delen gaat, welke overigens het beste gedijt in het ‘landschap’ van vertrouwen.

    Hartelijk dank wederom, voor deze waardevolle bijdrage!

    Hartelijke groet,

    Jaap

  10. Beste Paul,

    De voorgaande reactie bevestigen een wantrouwen naar de politiek het functioneren van de overheid en het alom functionerende geldsysteem. Wat je precies bedoeld met “gesloten’geldsysteem is mij niet duidelijk. Immers de centrale banken voorzien het systeem van geld voor de geldroulatie en bedoeld als smeermiddel voor het economische proces. Het systeem lijkt mij niet gesloten. Hoewel je nu ziet dat banken door de verhoogde eisen van bufferkapitaal zeer beperkt kredieten verstrekken in de vorm van hypotheken en financieringen van ondernemers.
    Zij stallen liever hun overtollig geld bij de ECB omdat dat veiliger is.
    In die zin is de geldcirculatie enigsverstopt geraakt. We moeten niet vergeten dat deze crisis niet alleen door de banken zijn veroorzaakt, maar wij daar (on) bewust aan meegedaan hebben door onze overwaarden van onze woningen te gebruiken voor onze niet veroorlofde luxe te permiteren . Natuurlijk verleende de banken graag ons deze leningen.
    Wat betreft de voordelen van kleinschaligheid die zijn evident. Kijk bv. naar de fusiedrang in de zorgsector aangemoedigd en soms gedwongen door de financiers ( verzekeraars) Het is een gospe om te denken dat deze fusie de kwaliteit om hoog brengt en de kosten naar beneden. Het tegendeel is vaak het geval.
    Wij merken dit aan den lijven door de kwestie Bethesda en Scheper Ziekenhuis in Emmen en Hoogeveen. De goede zorg van het kleine patientvriendelijk ziekenhuis in Hoogeveen dreigt nu gedeelte op te gaan in de grootschaliheid van twee of drie ziekenhuizen. De sfeer is er grimmig geworden zoals ik las in de plaatselijke krant. Wat zal dit voor inpact hebben voor de kwaliteit van de zorg?

    Ik geloof zelf meer in de cooperatieve gedachten, waar de leden cq de direct belanghebbenden, meer invloed hebben op de dienstverlening en niet de managers vaak opgeleid in Nijenrode die de boel verprutsen.

  11. Beste Paul,
    ik heb regelmatig deelgenomen aan de werkconferenties en die vond ik altijd erg inspirerend en verrijkend. Wat me echter opvalt in de blogberichten van de laatste tijd, is de sombere, soms zelfs negatieve toonzetting over wat er gaande is in onze samenleving. En ik merk bij mezelf, dat ik daar niet vrolijk van word en dat het me ook niet aanzet tot actie. Ik zie inderdaad ook dat ‘het systeem’ veel goede initiatieven in de kiem smoort en onbedoeld allerlei werkwijzen en procedures in stand houdt, die contraproductief werken. Maar wat doen we vervolgens met die constatering?
    Mijn voorkeur heeft het om me te focussen op de lichtende voorbeelden en initiatieven die er ook zijn. Verhalen over mensen die hun verantwoordelijkheid nemen, naar voren stappen en ondanks het systeem handelen. kleine pareltjes, die gekoesterd moeten worden en die navolging verdienen. Daar krijg ik energie van en dat inspireert anderen om toch door te gaan – ondanks alles.
    Hartelijke groet,
    Ronald van Domburg

    • Ik kan me in je reactie vinden. Ook ik houd van lichtende voorbeelden en initiatieven die me inspireren om zelf ook aan de slag te gaan. Daarmee wil ik dan graag weer een voorbeeld voor anderen zijn. Zulke voorbeelden hebben we nodig, om samen in vertrouwen te bouwen aan een nog mooiere wereld.

  12. Wat prachtig omschreven. Het treft mij vol in mijn hart en ik wordt er blij van. Het inspireert mij om door te gaan en een kleine reactie te geven door een vraag te stellen. De band Supertramp heeft ooit een album uitgebracht met de titel CrisisWhatCrisis!…. Ik wil graag de vraag stellen; is er nu werkelijk een crisis of is de tijd aangebroken oude gewoonten, zoals o.a. geld, los te laten en samen te bouwen aan een nieuw systeem?

  13. Inderdaad heel herkenbaar zoals u het aangeeft “de chaos wordt eerder versterkt dan opgelost”

    Vanuit de geschiedenis weten we wat de voortekens van een burger oorlog zijn, want dat hangt in de lucht doordat de mensen vanuit het conservatieve oldschooleconomische denken weigeren de sociale samenhang te bevorderen en te investeren in een nieuwe circulaire economie. Het wordt steeds pijnlijker zichtbaar dat de mensen die nu het verschil zouden kunnen maken zich verschuilen achter zwaar verouderde versleten argumenten rondom nut en eigenbelang.

    Hoe simpel kan de oplossing zijn om armoede te ontcriminaliseren door een basisinkomen voor hen die geen inkomen hebben een minimumloon gender onafhankelijk voor alle NL/EU bewoners in te voeren? Via de belastingen aan te vragen en uiteraard op het moment dat men werkt het verworven inkomen wordt verdisconteerd vanaf een bepaald inkomen door er belastingen over gaat betalen. Waardoor er ruimte komt voor sociale samenhang. Hoe moeilijk is het om de intellectuele bijziendheid rondom werk en geld bij te gaan stellen naar de 21e eeuw? Zeker als onderwijs steeds elitairder wordt, mensen worden uitgesloten van kennis en de ontsluiting van kennis is terug op het niveau van de jaren 50 waar de docent de hub van de kennis en informatie ontsluiting wordt. Op alle fronten wordt de democratie geweld aan gedaan vanwege de conservatieve oldschooleconomische ideeën over werk en geld. Met alle gevolgen van dien. We kijken er naar en doen minder dan niets om het voor een selectie groep mensen comfortabel te houden.

    • @Monique: Wat je schrijft over onderwijs herken ik totaal niet. Nooit was het makkelijker om thuis, gewoon via internet, gratis onderwijs te volgen. In Afrika hebben boeren nu via een eenvoudige mobiel direct toegang tot prijsinformatie die ze nooit hebben gehad.

      Onderwijs was makkelijker te krijgen dan ooit. Je moet er alleen wel zelf moeite voor willen doen. En niet een avond breinloos voor de TV gaan liggen zappen.

  14. Beste Paul,

    Ik kan in zoverre met je meekomen dat het systeem ziek is. Maar, niemand kan meer geld uitgeven dan dat er binnen komt. Alleen de overheid kan dat; immers als ze tekort komen halen ze dat weer bij de burger weg. Een soort legale diefstal. Wat mij aan alle politieke partijen en die hele 2e kamer stoort is dat ze ZELDEN eens constructief kunnen zijn. Als iemand, of een partij meent een goed plan te hebben wordt dit onmiddellijk diioor andere partijen tot op de grond toe afgekraakt. Die 2e kamer vind ik een stelletje rommelaars met een hoog puber-gehalte.

    Wat mij vooral stoort aan de overheid is dat zij zelden eens een project binenn het budget kunnen uitvoeren of dat in 1 keer goed kunnen doen. Voorbeelden te over:
    Betuwelijn
    Geknutsel met HSL lijn – Fira
    C2000 politiecommunicatiesysteem
    OV jaarkaart
    Fraudebestendig paspoort
    Het elektronsich medisch dossier (ben de naam even kwijt)
    Metro Amsterdam
    et etc etc

    Je ziet ook zelden maatregelen tegen slecht presterende ambtenaren.
    De overheid is absoluut onbetrouwbaar. Dat komt omdat het geen zakenmensen zijn en ze niet een project kunnen leiden zoals een onderneming dat doet. Een onderneming gaat gewoon failliet als ze zo slecht de kosten/baten bewaken. De overheid verhoogd gewoon de belastingen als de amtenaren wanprestaties leveren. Ze kunnen niet eens de Kersttoespraak van de Koningin 2 dagne geheim houden.

    Als ik toch hoor dat Nederland decennia lang enorme bedragen uit aardgasbaten haalt (nog steeds ca 13 miljard euro. Waar blijft dat geld toch eigenlijk?.

  15. Wij hebben nu nog geloof in ons geld zitten en het geloof dat wij met geld alles kunnen maken. Wij hebben de toekomst vertrouwen gegeven om dit geloof te laten groeien. Ons geldsysteem is niet ziek. De crisis is slechts een vertrouwenscrisis. Maar als vertrouwen slinkt, slinkt nu ook ons geloof. De enige boodschap die alle ontwikkelingen in de wereld ons laten zien, is dat het nu tijd wordt om vertrouwen uit de toekomst te halen. Zo kunnen wij dat vertrouwen in ons geld stoppen. Maar hoe laat je vertrouwen groeien, wat moeten we de toekomst insturen om vertrouwen te laten groeien?

    Er is maar een mogelijkheid waardoor vertrouwen kan groeien. En dat is vrijheid. Vertrouwen groeit door vrijheid. Dus als wij nu vertrouwen in ons geld stoppen, dan kunnen we de toekomst vrij gaan maken. Vrij van alle plannen en van regels, vrij van al het geloof van maakbaarheid.

    Dit is een moeilijke stap, die veel moed vraagt. Voor ons gevoel laten wij alle controle los. Maar juist die controle laat ons nu zien, dat er geen controle meer is. De tijd raakt bijna op.

    Vertrouwen in een vrije toekomst, maakt de toekomst weer vrij.
    Een vrije toekomst, die weer vertrouwen geeft in het nu.

    • @ronald ons geldsysteem is idd niet ziek, want gewoon crimineel. De geldcreatie is in handen van banken (fractional reserve banking) en centrale banken. Zij brengen geld uit niets – tegen schuld – in omloop. Daarmee is ons samenleven gevangen in een systeem van schulden. Schulden moeten met nieuwe schulden worden afbetaald. Boom en bust worden gecreëerd, zijn onderdeel van het systeem en monden uiteindelijk uit in een failliet en bailouts door de belastingbetaler. Die ondertussen niet in de gaten heeft dat feitelijk zijn spaargeld, pensioenen en eigendom via de geldontwaarding is afgeroomd.

      Dus ik sluit helemaal aan bij jouw roep om vrijheid en vertrouwen. Maar dan ook de vrijheid om met eigen en andere geldsystemen te gaan werken. Door dat monopoly te doorbreken is vrijheid mogelijk. Het lijkt en voelt dan wellicht als chaos. Maar juist door het onderling aangaan van relaties brengen wij daar weer orde en houvast in. Het aangaan en onderhouden van wederzijds “vruchtbare” relaties, vervangt die behoefte aan controle.

    • Dank je Paul,

      Weer een ‘raak’ stuk.

      Ik ben hoopvol dat de creatieve menselijke geest en nieuwe inspiratie het doemdenken en regelgeven zal gaan doorbreken.

      We zijn op de verkeerde weg, dat deel ik met je.

      Protesten en tegenbewegingen worden steeds beter zichtbaar.

      Groet en goed weekend!

      Paul JM Elsen

"Wat is uw reactie op mijn artikel? Mede namens de andere lezers bedankt voor het toevoegen van uw bijdrage. Laat een reactie achter voor mij, of reageer op elkaar. Het zou mij een plezier doen. Bedankt aan alle lezers die mijn weblog verrijken met een reactie." - Paul de Blot

NB: Uw emailadres wordt nooit gepubliceerd. Reacties met meer dan één link worden eerst gecontroleerd. Link alleen naar relevante websites. Gebruik uw reactie niet voor commercie.


6 + 4 =