Over vereenzaming

5

Na de Tweede Wereldoorlog groeide er in ons land een sterke saamhorigheid om Nederland weer op te bouwen. Dank zij deze gezamenlijke inspanning werd Nederland één van de rijkste en welvarendste landen van Europa. Helaas nam met de groei van onze welvaart ook de vereenzaming toe, zowel bij ouderen als bij jongeren.

Er is veel aandacht voor zelfdoding onder jongeren, maar toch blijft die verontrustend hoog. Het gevoel van de zinloosheid van het bestaan groeit. In de zorg is er een tekort aan deskundige en geïnspireerde hulpverleners ontstaan. Er is steeds minder tijd en voor persoonlijke aandacht die van groot belang is voor het therapeutisch effect .

De vereenzaming neemt epidemisch toe en daardoor ook onze groeiende behoefte aan zorg

Toen ik 10 jaar geleden aan staar werd geopereerd, kreeg ik van tevoren een gesprek met een assistent, die me de gang van zaken uitlegde en me gerust stelde. Vorige week begeleidde ik een oude vrouw naar het ziekenhuis voor een staaroperatie. Ze werd onderzocht en kreeg na een korte uitleg een pamflet, waarin ze alles over de staaroperatie kon lezen, hoeveel vormen van operatie er waren en hoeveel soorten van lenzen. Een lens die door de verzekering werd betaald, een lens die je deels zelf moet betalen en een lens die helemaal voor eigen rekening komt.

De vrouw begreep er niets van en raakte helemaal in de war. Ze vroeg zich af welke operatie en welke lens ze moest kiezen. Er was geen duidelijke uitleg die haar geruststelde. De medische kennis en technologie groeit snel maar vragen wel vaak meer tijd, wat ten koste gaat van het persoonlijk contact met de patiënt. Die krijgt vaak alleen het resultaat van het onderzoek te horen.

Deze verdamping van het persoonlijk contact bedreigt heel ons leven. In de zorg, in de dienstverlening, in de belasting wordt alles schriftelijk of digitaal uitgelegd en afgehandeld. Dat is goedkoper en kost minder tijd en menskracht. Dit economische voordeel is wel een verarming op menselijk niveau.

De mensen hebben te weinig tijd voor elkaar. Ouders hebben geen tijd voor elkaar en voor de kinderen. De onderlinge samenhang neemt af en een echtscheiding ligt op de loer. Ook in de jeugdzorg wordt er door verschillende instanties veel gepraat OVER de kinderen maar te weinig vertrouwelijk MET de kinderen.

Ondanks de economische groei dreigt er toch een verzwakking van ons maatschappelijk leven. De relatiecultuur en daarmee ook onze volksgezondheid raakt verziekt. De vereenzaming neemt epidemisch toe en daardoor ook onze groeiende behoefte aan zorg die onbetaalbaar wordt.

De vraag is wie dit kan veranderen. De overheid kan zeker sturend optreden, maar zonder bewustwording van de mensen zal er niet veel veranderen. Het gaat om een cultuuromslag waarvoor ieder van ons medeverantwoordelijk is.  Die vraagt wel meer tijd voor het gezinsleven, meer tijd om ons werk goed te doen en meer tijd voor elkaar.

Paul de Blot SJHartelijke groet,

Paul de Blot
Hoogleraar Business Spiritualiteit
Nyenrode Business Universiteit

5 REACTIES

  1. Beste professor,het was onze wens samen oud te worden,het lukte tot ons 77 e. jaar,ze is op 1e Kerstdag gestorven.Nu drie jaar later zijn we immer nog samen,wij waren bevrijde kinderen van 1945,en zijn vrij gebleven.Een paar van Uw lezingen zijn zinvol,en er is overeenkomst .Ons levenliefdehuis hebben we samen gebouwd,en van alle delen daarvan hebben we ze ingepakt in doorzichtige doosjes en de postzegels zijn afgestempeld. Wat U zegt is ook dat levenliefde huis,het is een spel,een levenliefde spel,het leven speelt dat niet,je speelt zelf met het leven,jij bent dat leven,je maakt dat leven,dat zit er in die doosjes,en als het spel uit is lachen jij en het leven elkaar in de ogen,of huilen ze vol als het leven tekort is.Zoals Jezus zegt in het evangelie van Thomas,als jullie baren wat in je zit,zal dat wat jullie in je hebben je redden,als jullie dat niet in je hebben,zal dat,wat jullie niet in je hebben je doden. in liefde, jan dam

  2. Beste he.er de Blot,na de bevrijding waanden we ons vrij,maar vrijheid is onacceptabel,weldra was het weer gecontroleerd.Dit komt steeds terug in elke. Vrijheid situatie,vrijheid is creativiteit,en dat is lastig en moet gecontroleerd worden.Momenteel is er een horde controleurs ontstaan ,hoogopgeleid,die zich bekommeren over ons welzijn,en pap lusten van en over het ontstaan van meer problemen.Het hinderlijke van deze toestand is hun parasitair gedrag,als je het uitroeit tref je alleen de zichtbare kant,en je schept een nieuw probleem waar je dezelfde mensen weer tegenkomt. Gegroet!

  3. Beste Paul, uit het hart gegrepen, deze blog. We moeten vandaag de dag veel zelf doen en dan ook nog graag zo snel mogelijk. Vooral de ouderen onder ons voelen zich daarin kwetsbaar.
    Ik ben het helemaal met je eens, technologie en individualisering leiden tot verschraling van het menselijk contact. In onze door marketing gekleurde samenleving, die Petra Stienen zo mooi de ‘sinaasappelmaatschappij’ noemt, leven we in ‘partjes’. Gemeenschappelijke ontmoetingsplekken van weleer – kerk, kroeg en kermis – verdwijnen steeds meer naar de achtergrond. of zijn per doelgroep gedefinieerd. Jong en oud ontmoeten elkaar nauwelijks. Dat is jammer, want we kunnen veel voor elkaar betekenen. Om dat een duwtje in de goede richting te geven gaat Amsterdam zich inzetten met het organiseren van ontmoeting en dialoog, in het kader van het Experiment Aanpak Eenzaamheid. Voor wie het interessant vindt: vanaf 8 oktober zijn er live talkshows in De Nieuwe Liefde in Amsterdam: http://www.moai-nederland.nl
    Iedereen is van harte welkom!

  4. Dankjewel Paul voor het aansnijden van wederom een boeiend thema. Je hebt het daarin over “ondanks economische groei dreigt een verzwakking van ons maatschappelijk leven”. Het is mij al lang geleden opgevallen dat we meer en meer in een economie leven in plaats van in een samenleving. Alle facetten van het leven en welzijn van mensen moeten berekend kunnen worden, anders kunnen we er blijkbaar niets mee. Zorgverleners, leraren, leger en politie worden slechts als kostenpost gezien en daarom is het nu weer zo ingewikkeld om geld toe te zeggen voor de lerarensalarissen. De praktijk leert dat er pas fundamenteel naar gekeken wordt als er zich eerst een ramp voltrekt. Zoals de Deltawerken na een ramp ontstonden, zoals de Groningse gaskraan nu dicht gaat.
    Ik denk dat we toe moeten naar een veelzijdiger meting van het CBS dat nu erg veel focus legt op de economische groei. Daarnaast hebben we ecologische groei nodig en sociale groei. Als we die facetten meenemen, kunnen we soms genoegen nemen met minder economische groei als we daarmee de andere facetten laten groeien.
    Om het niet alleen op de politiek af te wenden, hebben we de hand in eigen boezem te steken. Zijn we bereid om: over te schakelen op schone energie, zonnepanelen te plaatsen, minder vlees te eten, mantelzorg te verlenen, een rol bij de sportclub te vervullen, zwerfvuil op te rapen en meer van die dingen. Door als ouders dat voorbeeld te geven, inspireren wij onze kinderen die het vervolgens de normaalste zaak van de wereld vinden.

"Wat is uw reactie op mijn artikel? Mede namens de andere lezers bedankt voor het toevoegen van uw bijdrage. Laat een reactie achter voor mij, of reageer op elkaar. Het zou mij een plezier doen. Bedankt aan alle lezers die mijn weblog verrijken met een reactie." - Paul de Blot

NB: Uw emailadres wordt nooit gepubliceerd. Reacties met meer dan één link worden eerst gecontroleerd. Link alleen naar relevante websites. Gebruik uw reactie niet voor commercie.


+ 71 = 80