We zijn allen klant van elkaar

De oud ING topman Cees Maas benadrukte in de bijeenkomst van Toekomst van de Banken dat de klant weer centraal moet staan (zie Volkskrant 9 Sept. 2009). Is de klant dan geen klant meer? Voor 1986 was de Postbank nog een volledig op de klant ingestelde Rijkspostspaarbank. De klantvriendelijkheid was een vanzelfsprekende fundamentele instelling van de werknemers.

In de zorg zowel als in het onderwijs gaat het vooral om de bezieling

Ik heb al 45 jaar lang gewerkt zowel in het onderwijs als in de zorg. Daar heb ik mensen leren kennen met een sterke bezieling. Aan hun idealisme heb ik het te danken dat ik nog met veel plezier in deze beide sectoren werk. Daar ben ik hen altijd dankbaar voor. Tegelijkertijd zag ik ook heel vaak dat ze in hun verwachtingen werden gefrustreerd, vaak zo sterk dat ze afhaakten. Dat is de grootste kapitaalvernietiging voor deze instellingen.

Vernieuwing noodzakelijk in het beleid van zorg en onderwijs

Op mijn beide artikelen over het beleid in de zorg en het onderwijs, dat ziek is, zijn talrijke reacties gekomen. Dat is een goed teken. Het blijkt dat het onderwijs zelf vaak ook te gesloten is geworden voor vernieuwing. Ik heb gewezen op de interessante studie van Gerrit Broekstra over Diep Leiderschap, want het leiderschap is tot nu toe te oppervlakkig geweest. Het gaat om de genetische code (missie en waarden) in de zorg en het onderwijs.

Zij-instromers in het onderwijs hebben het moeilijk

Zij-instromers in het onderwijs hebben het moeilijk zoals men in de krant kan lezen. Hoe zou dat komen? Aan hun opleiding ligt het niet want ze beschikken vaak over zeer gedegen kennis. Ik denk dat zij-instromers in de zorgsector, waar ook een grote nood is aan krachten, hetzelfde probleem zullen ervaren. Toch is het een goede ontwikkeling als zowel de zorg als het onderwijs met zij-instromers kan worden versterkt. Maar daar is wel meer nodig dan een technische bijscholing op het doe-niveau.

Waar willen we heen met ons onderwijs?

De politiek doet alles om snel uit de crisis te komen. Dat is zeer lofwaardig maar de praktijk geeft de indruk van paniekvoetbal. De aandacht valt vooral op het herstel van de economie, want we mogen ons nageslacht niet met een zware schuldenlast belasten. Dat lijkt een goede argumentatie...

De zorgsector in de zorgen

Niet alleen de banken maar ook de zorgsector zit in een crisis. Niet alleen als gevolg van medische missers of gebrek aan geld, maar vooral door een crisis in het management ervan. Het goed bedoelde streven naar grootschaligheid en marktwerking blijkt averechts te werken. Men had hierbij uit het oog verloren dat het niet producten of technieken waren die de zorgsector aan de klanten verkocht, maar dat gezondheid vooral gebaseerd is op menselijke relaties.

Crisismanagement

Er zijn geluiden van hoop op spoedig herstel van de crisis, maar er wordt ook gezegd dat de crisis nog lange tijd kan duren. Niemand weet het. Wel wordt er hard aan het herstel gewerkt, en wel langs twee richtingen. De ene stroming wil herstel van het oude, dat is het economisch systeem weer sterk en gezond maken. De eenzijdigheid van dit economische systeem heeft juist tot een crisis geleid en dat wordt dan vergeten. Dit herstel zal uitlopen op een herhaling van de crisis. Een andere stroming zoekt radicale vernieuwing van de mens in het bedrijf. Vooral de jonge generatie werkt aan deze mens gerichte vernieuwing mede door de invloed van de Amerikaanse president Obama.

De geestelijke kracht van de democratie

De Europese verkiezingen hebben weer de onberekenbaarheid getoond van democratie. Dat is ook te voorspellen, want democratie gaat uit van de vrijheid van de individuele mens. Die vrijheid is juist onberekenbaar, want je weet nooit wat voor een keuze iemand maakt. Op het laatste moment kan men ondanks alle beloften toch een andere beslissing nemen. Met de groei van de democratie zal daarom de onberekenbaarheid van de politieke besluitvorming ook toenemen en daarmee ook de chaos groter worden.

Is maatschappelijk ondernemen haalbaar?

In de huidige crisis wordt de behoefte aan meer menselijkheid in het zakendoen weer sterker bewust. Onder verschillende namen wordt er naar vernieuwing gestreefd, als business spiritualiteit, maatschappelijk verantwoord ondernemen, zingeving, ecologisch zakendoen, dienend leiderschap, e.d. Het ondernemerschap streeft eveneens naar een grotere maatschappelijke verantwoordelijkheid voor de mens. Men beseft steeds sterker dat het gaat om het menselijk wel-zijn. De vaak diepe kloof tussen arm en rijk is hierbij wel het grootste probleem, al wordt die niet altijd uitdrukkelijk genoemd. Daarvoor hebben we het in Nederland nog te goed.

Een drama op koninginnedag: wat leert het ons?

Iedereen is geschokt door het drama op koninginnedag en men heeft zich direct tot op het hoogste niveau afgevraagd hoe dit te voorkomen is. De conclusie was snel duidelijk: absolute veiligheid is onmogelijk. De mens is en blijft vrij en daardoor is absolute zekerheid onhaalbaar.